Ochrona zdrowia

Limity płac i dwa etaty. Ministerstwo Zdrowia wyjaśnia, jak mają działać nowe przepisy

28.07.2026 00:00

Ministerstwo Zdrowia przedstawiło dodatkowe wyjaśnienia dotyczące projektowanych zmian w zasadach zatrudniania i wynagradzania pracowników medycznych. Projekt nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych zakłada wprowadzenie limitów wynagrodzeń finansowanych ze środków NFZ, ograniczenie łącznego czasu pracy do dwóch etatów oraz nowe obowiązki związane z ewidencjonowaniem czasu pracy i raportowaniem grafików. Zdaniem resortu zmiany mają uporządkować system, zwiększyć bezpieczeństwo pacjentów i ograniczyć narastającą presję płacową w publicznej ochronie zdrowia.

– Sytuacja wymaga uporządkowania i uszczelnienia systemu ochrony zdrowia, aby zaopiekować pacjentów i personel medyczny pod kątem bezpieczeństwa i ciągłości czasu pracy – podkreślił wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski.

Jednym z najważniejszych elementów projektu są nowe zasady ustalania wynagrodzeń pracowników medycznych wykonujących świadczenia finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Resort proponuje, aby maksymalne miesięczne wynagrodzenie za pracę odpowiadającą jednemu pełnemu etatowi wynosiło równowartość ośmiokrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę. Przy obecnej wysokości płacy minimalnej oznacza to 38 448 zł brutto miesięcznie.

Projekt przewiduje jednak wyjątki. Jeżeli pracownik medyczny będzie wykonywał dodatkowe obowiązki związane z zarządzaniem lub organizacją pracy, np. jako ordynator oddziału, albo będzie realizował świadczenia wymagające szczególnych kwalifikacji lub wiążące się z ponadprzeciętnym obciążeniem, wynagrodzenie będzie mogło wzrosnąć do 12-krotności minimalnego wynagrodzenia, czyli obecnie 57 672 zł brutto miesięcznie. Dodatkowe obowiązki będą musiały zostać szczegółowo określone w umowie.

Resort proponuje również odejście od stosowanej w części placówek praktyki uzależniania wynagrodzenia od wartości kontraktu z NFZ. Projekt wprost zakazuje ustalania wynagrodzenia pracownika medycznego jako procentu środków uzyskiwanych przez świadczeniodawcę z Narodowego Funduszu Zdrowia.

Nowe przepisy mają także uporządkować organizację pracy personelu medycznego. Łączny wymiar czasu pracy u wszystkich świadczeniodawców finansowanych przez NFZ nie będzie mógł przekroczyć równowartości dwóch pełnych etatów. Oznacza to, że maksymalne wynagrodzenie możliwe do uzyskania z tytułu świadczeń finansowanych ze środków publicznych wyniesie 16-krotność minimalnego wynagrodzenia, czyli obecnie 76 896 zł brutto miesięcznie.

Projekt zakłada również, że lekarze i inni pracownicy medyczni udzielający świadczeń w szpitalach oraz poradniach przyszpitalnych będą musieli być zatrudnieni u jednego świadczeniodawcy w wymiarze co najmniej połowy etatu. Podjęcie pracy w kolejnej placówce będzie wymagało zachowania tego samego minimalnego wymiaru zatrudnienia oraz zgody pierwszego pracodawcy. Ograniczenie to nie będzie dotyczyło świadczeń udzielanych w stanach nagłych podczas dyżurów medycznych. W szczególnych przypadkach, gdy zagrożona byłaby dostępność świadczeń, NFZ będzie mógł wyrazić zgodę na czasowe odstępstwo od tych zasad.

Jednym z kluczowych elementów reformy będzie obowiązek ewidencjonowania rzeczywistego czasu pracy. Świadczeniodawcy będą przekazywać informacje o grafikach do Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, natomiast pracownicy medyczni będą zobowiązani do składania oświadczeń dotyczących wszystkich miejsc zatrudnienia.

– Istotny będzie obowiązek ewidencjonowania czasu pracy i raportowania rzeczywistych grafików pracy do AOTMiT oraz wprowadzenie obowiązku oświadczeń przez pracowników, aby faktycznie wiedzieć, gdzie kto pracuje. Za poświadczenie nieprawdy będą groziły konsekwencje wynikające z kodeksu karnego – zapowiedział wiceminister Tomasz Maciejewski.

Każda umowa z pracownikiem medycznym będzie musiała określać m.in. stawkę godzinową, zakres wykonywanych zadań oraz harmonogram udzielania świadczeń. Za naruszenie nowych zasad kierownik podmiotu leczniczego będzie mógł zostać ukarany grzywną w wysokości do 30 tys. zł. Z kolei umowy niespełniające nowych wymogów wygasną z mocy prawa 31 grudnia 2026 r.

Projekt zmian obejmuje także rozszerzenie kompetencji Narodowego Funduszu Zdrowia. Fundusz ma zyskać możliwość skuteczniejszej weryfikacji rzeczywistej dostępności personelu medycznego oraz pozyskiwania informacji również od podmiotów leczniczych działających na rynku komercyjnym, jeżeli będzie to niezbędne do prowadzenia postępowań kontrolnych.

Nowelizacja przewiduje również nowe zadania dla Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji. Agencja będzie mogła szybciej inicjować prace nad taryfami świadczeń oraz prowadzić cykliczne analizy kosztów osobowych w systemie ochrony zdrowia. Według założeń Ministerstwa Zdrowia analiza obejmie dane dotyczące około 1 mln pracowników zatrudnionych u blisko 17,6 tys. świadczeniodawców.