Szpitale powiatowe wychodzą na ulicę 3 marca. 4,5 mld zł nadwykonań i sześć twardych żądań wobec NFZ i resortu zdrowia
3 marca 2026 roku przed siedzibą Ministerstwa Zdrowia w Warszawie odbędzie się protest dyrektorów szpitali powiatowych oraz przedstawicieli samorządów. Demonstrację organizuje Ogólnopolski Związek Pracodawców Szpitali Powiatowych we współpracy ze Związek Powiatów Polskich. Organizatorzy zapowiadają, że wyjdą na ulicę w obronie stabilności finansowej placówek i bezpieczeństwa pacjentów. W ich przekazie pojawia się hasło, że „nie chcą umierać na kolanach”.
Bezpośrednim impulsem do protestu jest brak rozliczenia przez Narodowy Fundusz Zdrowia około 4,5 mld zł tzw. nadwykonań zrealizowanych w trzecim i czwartym kwartale 2025 roku. Chodzi o świadczenia wykonane ponad pierwotnie zakontraktowane limity, zarówno w zakresach limitowanych, jak i nielimitowanych. Sprawa miała być omawiana 18 lutego podczas posiedzenia Zespołu Trójstronnego ds. Ochrony Zdrowia, jednak rozmowy zakończyły się wnioskiem strony związkowej o przerwę w negocjacjach do 16 marca. Dla pracodawców szpitali oznacza to kolejne tygodnie bez decyzji finansowych.
Lista postulatów opublikowana przez OZPSP obejmuje sześć kluczowych żądań. Po pierwsze – natychmiastową zapłatę za wszystkie świadczenia udzielone pacjentom w 2025 roku oraz wprowadzenie od 1 kwietnia 2026 roku miesięcznych płatności za świadczenia nielimitowane. Po drugie – wyodrębnione i trwałe finansowanie skutków wzrostu wynagrodzeń z budżetu państwa dla wszystkich pracowników podmiotów leczniczych, niezależnie od formy zatrudnienia. Po trzecie – zaprzestanie działań obniżających przychody szpitali powiatowych, w tym likwidację bądź redukcję współczynników korygujących 1,07 i 1,06. Po czwarte – urealnienie wycen świadczeń albo wprowadzenie dodatkowych wskaźników dla szpitali I, II i III poziomu do czasu opracowania nowej wyceny opartej na rzeczywistych kosztach. Po piąte – przywrócenie odrębnego finansowania podwyższonego standardu żywienia pacjentów, z waloryzacją stawki i poziomem wyjściowym co najmniej 28 zł za osobodzień, z wyrównaniem od 1 stycznia 2026 roku. Po szóste – zwiększenie od 1 kwietnia kontraktów dla tych placówek, które mimo stuprocentowej realizacji w 2025 roku otrzymały propozycję obniżenia finansowania na 2026 rok.
Dyrektorzy szpitali powiatowych podkreślają, że sytuacja finansowa wielu placówek jest graniczna. Wskazują na rosnące koszty pracy, energii i materiałów medycznych oraz na brak mechanizmu pełnego i automatycznego pokrycia ustawowych podwyżek wynagrodzeń. Samorządy, które są organami tworzącymi szpitale, alarmują o narastającym zadłużeniu i ograniczonej zdolności do dalszego dokładania środków z własnych budżetów.
Protest 3 marca ma być – według organizatorów – sygnałem ostrzegawczym przed pogłębiającym się kryzysem finansowym szpitali powiatowych. Jeśli postulaty nie zostaną uwzględnione, środowisko zapowiada kolejne działania, nie wykluczając zaostrzenia form protestu.